Edukacyjna Wyprawa

„Kamienie na Szaniec” to książka  legenda.

To historia młodych ludzi, rzuconych w wir wojny, których bohaterskie czyny poznają kolejne pokolenia młodzieży od roku 1943, kiedy ukazało się pierwsze wydanie książki.

Wycieczka śladami bohaterów lektury „Kamienie na Szaniec”, czyli Zośki, Rudego i Alka, przybliży uczestnikom miejsca, wydarzenia i postacie opisane przez Aleksandra Kamińskiego. Pozwoli poznać historię okupowanej Warszawy i życie jej mieszkańców.

Mały Sabotaż – Walka o duszę narodu na śmierć i życie.

To nie były szczeniackie wybryki, lecz brawurowa gra z okupantem, gdzie stawką był natychmiastowy wyrok śmierci. Odwiedzimy miejsca, gdzie Janek Bytnar „Rudy” i Alek Dawidowski ośmieszali potęgę III Rzeszy:

• Krakowskie Przedmieście: Miejsce najgłośniejszego triumfu Alka – demontaż niemieckiej tablicy z pomnika Kopernika pod samym nosem komendy policji.
• Plac Unii Lubelskiej: Tu Rudy, wykazując się nadludzkim opanowaniem, namalował słynną „Kotwicę” na wysokości kilku metrów na Pomniku Lotnika.
• Gmach Zachęty: Brawurowe zerwanie hitlerowskich flag, które stało się symbolem polskiego nieposłuszeństwa.

Stańmy u zbiegu ulic Bielańskiej i Długiej – w miejscu, gdzie 26 marca 1943 roku o godzinie 17:30 czas stanął w miejscu. To tutaj Tadeusz Zawadzki „Zośka” dowodził najbardziej niesamowitą akcją odbicia więźnia w okupowanej Europie.

Analiza sekunda po sekundzie: rzut butelką z benzyną w „budę”, trzask pistoletów Sten i dramatyczne odbicie skatowanego Rudego. Poznamy cenę tej wolności – śmierć Alka i Buzdygana oraz heroizm, który przeszedł do legendy.

To tutaj, w podziemiach dzisiejszego Ministerstwa Edukacji, mieściła się Służba Bezpieczeństwa (Gestapo). Wejdziemy do miejsca, gdzie milczenie było jedyną bronią. Mauzoleum Walki i Męczeństwa to wstrząsający świadek męki Janka Bytnara.

Zobaczymy autentyczne cele zbiorowe (tzw. tramwaje), izolatki i pokoje przesłuchań, na których ścianach do dziś widnieją wydrapane modlitwy i nazwiska tych, którzy nigdy stąd nie wyszli. To tu Rudy do końca pozostał wierny harcerskiemu przyrzeczeniu, nie wydając nikogo mimo nieludzkich tortur.

Przejdziemy przez bramę, przez którą przeszło 100 tysięcy ludzi, z czego blisko 37 tysięcy zostało zamordowanych. Muzeum Więzienia Pawiak to monumentalna nekropolia w centrum miasta.

Poznamy wstrząsające grypsy więzienne, zobaczymy zrekonstruowane cele śmierci oraz „Drzewo Pawiackie” – niemy świadek egzekucji. To tutaj Rudy był przetrzymywany przed transportem na Szucha. Poczujemy ciężar historii ukryty w osobistych pamiątkach, świadectwach szkolnych i listach pisanych krwią na skrawkach papieru.

Ostatni etap to podróż do miejsca, gdzie legenda spotyka się z wiecznością. Kwatera Batalionu „Zośka” to najbardziej poruszający fragment warszawskich nekropolii, gdzie pod białymi brzozowymi krzyżami spoczywają bohaterowie lektury. Odwiedzimy  groby Janka Bytnara, Alka Dawidowskiego i Tadeusza Zawadzkiego. Oddamy hołd Krzysztofowi Kamilowi Baczyńskiemu i jego żonie Basi. Pochylimy się nad grobem twórcy „legendy” Aleksandra Kamińskiego.